This translation is community contributed and may not be up to date. We only maintain the English version of the documentation. Read this manual in English
Silnik Defold ma wbudowany język Lua do skryptowania. Lua to lekki język dynamiczny, który jest wydajny, szybki i łatwy do osadzenia. Jest powszechnie używany jako język skryptowy w grach wideo. Programy w Lua zapisuje się prostą składnią proceduralną. Język jest dynamicznie typowany i wykonywany przez interpreter kodu bajtowego. Oferuje automatyczne zarządzanie pamięcią z inkrementalnym odśmiecaniem.
Ta instrukcja krótko wprowadza w podstawy programowania w Lua i wyjaśnia, na co zwracać uwagę podczas pracy z Lua w silniku Defold. Jeśli masz już doświadczenie z Pythonem, Perlem, Rubym, JavaScriptem lub podobnym językiem dynamicznym, szybko się odnajdziesz. Jeśli dopiero zaczynasz programować, warto sięgnąć po książkę o Lua dla początkujących. Do wyboru jest ich wiele.
LuaJIT to mocno zoptymalizowana wersja Lua, dobrze nadająca się do gier i innego oprogramowania krytycznego pod względem wydajności. Jest w pełni kompatybilna w górę z Lua 5.1 i obsługuje wszystkie standardowe funkcje bibliotek Lua oraz pełny zestaw funkcji Lua/C API.
LuaJIT dodaje też kilka rozszerzeń języka oraz część funkcji z Lua 5.2 i 5.3.
Chcemy, aby Defold zachowywał się tak samo na wszystkich platformach, ale obecnie istnieje kilka drobnych różnic dotyczących wersji Lua:
Aby zagwarantować, że Twoja gra działa na wszystkich obsługiwanych platformach, gorąco zalecamy korzystanie TYLKO z funkcji języka z wersji Lua 5.1.
Defold zawiera wszystkie standardowe biblioteki Lua 5.1, a także bibliotekę socket i bibliotekę operacji bitowych:
assert(), error(), print(), ipairs(), require() itd.)Wszystkie biblioteki są udokumentowane w dokumentacji API.
Programy w Lua mają prostą, czytelną składnię. Instrukcje zapisuje się po jednej w każdej linii i nie ma potrzeby oznaczania końca instrukcji. Opcjonalnie można używać średników ; do oddzielania instrukcji. Bloki kodu są ograniczane słowem kluczowym end. Komentarze mogą być blokowe lub jednolinijkowe:
--[[
Oto blok komentarzy, który może zajmować
wiele linii w pliku źródłowym.
--]]
a = 10
b = 20 ; c = 30 -- dwie instrukcje w jednej linii
if my_variable == 3 then
call_some_function(true) -- To jest komentarz w jednej linii
else
call_another_function(false)
end
Lua jest językiem dynamicznym, co oznacza, że zmienne nie mają określonych typów, ale wartości już mają. W odróżnieniu od języków o typach statycznych, możesz przypisać dowolną wartość do dowolnej zmiennej. W Lua istnieje osiem podstawowych typów wartości:
nilnil. Zazwyczaj reprezentuje brak przydatnej wartości, na przykład nieprzypisane zmienne.
print(my_var) -- wyświetli 'nil', ponieważ 'my_var' nie ma jeszcze przypisanej wartości
true (prawda) lub false (fałsz). Warunki, które są false lub nil, uznawane są za fałsz. Każda inna wartość jest uważana za prawdę.
flag = true
if flag then
print("flag is true")
else
print("flag is false")
end
if my_var then
print("my_var is not nil nor false!")
end
if not my_var then
print("my_var is either nil or false!")
end
print(10) --> wyświetla '10'
print(10.0) --> '10'
print(10.000000000001) --> '10.000000000001'
a = 5 -- integer
b = 7/3 -- float
print(a - b) --> '2.6666666666667'
\0). Lua nie zakłada nic o zawartości ciągu, więc można w nim przechowywać dowolne dane. Literały ciągów znaków zapisuje się w pojedynczych lub podwójnych cudzysłowach. Lua konwertuje liczby na ciągi znaków w trakcie wykonywania programu. Ciągi znaków można łączyć za pomocą operatora ...
Ciągi znaków mogą zawierać następujące sekwencje escape w stylu C:
| Sekwencja | Znak |
|---|---|
\a |
dzwonek |
\b |
Backspace |
\f |
form feed |
\n |
nowa linia |
\r |
powrót karetki |
\t |
tabulacja pozioma |
\v |
tabulacja pionowa |
\\ |
ukośnik wsteczny |
\" |
podwójny cudzysłów |
\' |
pojedynczy cudzysłów |
\[ |
lewy nawias kwadratowy |
\] |
prawy nawias kwadratowy |
\ddd |
znak o wartości liczbowej, gdzie ddd to sekwencja od jednej do trzech cyfr dziesiętnych |
my_string = "hello"
another_string = 'world'
print(my_string .. another_string) --> "helloworld"
print("10.2" + 1) --> 11.2
print(my_string + 1) -- błąd, nie można przekonwertować "hello"
print(my_string .. 1) --> "hello1"
print("one\nstring") --> one
--> string
print("\097bc") --> "abc"
multi_line_string = [[
Oto kawałek tekstu, który rozciąga się na wiele linii. To jest wszystko
umieszczone w ciągu znaków i czasami jest to bardzo przydatne.
]]
function nazwa(param1, param2) ... end).
-- Przypisz 'my_plus' do funkcji
my_plus = function(p, q)
return p + q
end
print(my_plus(4, 5)) --> 9
-- Wygodna składnia do przypisania funkcji do zmiennej 'my_mult'
function my_mult(p, q)
return p * q
end
print(my_mult(4, 5)) --> 20
-- Przyjmuje funkcję jako parametr 'func'
function operate(func, p, q)
return func(p, q) -- Wywołuje podaną funkcję z parametrami 'p' i 'q'
end
print(operate(my_plus, 4, 5)) --> 9
print(operate(my_mult, 4, 5)) --> 20
-- Stwórz funkcję dodawania i zwróć ją
function create_adder(n)
return function(a)
return a + n
end
end
adder = create_adder(2)
print(adder(3)) --> 5
print(adder(10)) --> 12
1, a nie 0.
-- Zainicjuj tabelę jako sekwencję
weekdays = {"Sunday", "Monday", "Tuesday", "Wednesday",
"Thursday", "Friday", "Saturday"}
print(weekdays[1]) --> "Sunday"
print(weekdays[5]) --> "Thursday"
-- Zainicjuj tabelę jako rekord z wartościami sekwencyjnymi
moons = { Earth = { "Moon" },
Uranus = { "Puck", "Miranda", "Ariel", "Umbriel", "Titania", "Oberon" } }
print(moons.Uranus[3]) --> "Ariel"
-- Zbuduj tabelę za pomocą pustego konstruktora {}
a = 1
t = {}
t[1] = "first"
t[a + 1] = "second"
t.x = 1 -- to samo co t["x"] = 1
-- Przechodzenie przez pary klucz-wartość w tabeli
for key, value in pairs(t) do
print(key, value)
end
--> 1 first
--> 2 second
--> x 1
u = t -- u teraz odnosi się do tej samej tabeli co t
u[1] = "changed"
for key, value in pairs(t) do -- nadal iteracja po t!
print(key, value)
end
--> 1 changed
--> 2 second
--> x 1
+, -, *, /, unarny - (negacja) oraz ^ (potęgowanie).
a = -1
print(a * 2 + 3 / 4^5) --> -1.9970703125
Lua zapewnia automatyczną konwersję między liczbami i ciągami znaków (strings) w trakcie działania programu. Każda operacja numeryczna stosowana do ciągu znaków próbuje przekształcić ciąg w liczbę:
print("10" + 1) --> 11
< (mniejsze niż), > (większe niż), <= (mniejsze lub równe), >= (większe lub równe), == (równe), ~= (nierówne). Operatory te zawsze zwracają true lub false. Wartości różnych typów są uważane za różne. Jeśli typy są takie same, są porównywane na podstawie ich wartości. Lua porównuje tabele, userdata i funkcje na podstawie odniesienia. Dwie takie same wartości są uważane za równe tylko wtedy, gdy odnoszą się do tego samego obiektu.
a = 5
b = 6
if a <= b then
print("a is less than or equal to b")
end
print("A" < "a") --> true
print("aa" < "ab") --> true
print(10 == "10") --> false
print(tostring(10) == "10") --> true
and, or, oraz not. Operator and zwraca swój pierwszy argument, jeśli jest on false, w przeciwnym razie zwraca swój drugi argument. Operator or zwraca swój pierwszy argument, jeśli nie jest on false, w przeciwnym razie zwraca swój drugi argument.
print(true or false) --> true
print(true and false) --> false
print(not false) --> true
if a == 5 and b == 6 then
print("a is 5 and b is 6")
end
... Liczby są przeliczane na ciągi znaków podczas konkatenacji.
print("donkey" .. "kong") --> "donkeykong"
print(1 .. 2) --> "12"
#. Długość ciągu znaków to liczba jego bajtów. Długość tabeli to długość sekwencji, czyli liczba indeksów o numerze od 1 wzwyż, dla których wartość nie jest nil. Uwaga: jeśli w sekwencji są „dziury” z wartością nil, długość może być dowolnym indeksem poprzedzającym nil.
s = "donkey"
print(#s) --> 6
t = { "a", "b", "c", "d" }
print(#t) --> 4
u = { a = 1, b = 2, c = 3 }
print(#u) --> 0
v = { "a", "b", nil }
print(#v) --> 2
Lua dostarcza standardowy zestaw konstrukcji sterowania przepływem.
then, jeśli warunek jest prawdziwy, w przeciwnym razie wykonuje (opcjonalną) część else. Zamiast zagnieżdżać instrukcje if, można używać elseif. To zastępuje instrukcję switch, której Lua nie ma.
a = 5
b = 4
if a < b then
print("a is smaller than b")
end
if a == '1' then
print("a is 1")
elseif a == '2' then
print("a is 2")
elseif a == '3' then
print("a is 3")
else
print("I have no idea what a is...")
end
weekdays = {"Sunday", "Monday", "Tuesday", "Wednesday",
"Thursday", "Friday", "Saturday"}
-- Wypisz każdy dzień tygodnia
i = 1
while weekdays[i] do
print(weekdays[i])
i = i + 1
end
weekdays = {"Sunday", "Monday", "Tuesday", "Wednesday",
"Thursday", "Friday", "Saturday"}
-- Wypisz każdy dzień tygodnia
i = 0
repeat
i = i + 1
print(weekdays[i])
until weekdays[i] == "Saturday"
for: numeryczną i ogólną. Numeryczna pętla for przyjmuje 2 lub 3 wartości liczbowe, natomiast ogólna pętla for iteruje po wszystkich wartościach zwracanych przez funkcję iteratora.
-- Wypisuje liczby od 1 do 10
for i = 1, 10 do
print(i)
end
-- Wypisuje liczby od 1 do 10 z krokiem 2
for i = 1, 10, 2 do
print(i)
end
-- Wypisuje liczby od 10 do 1
for i=10, 1, -1 do
print(i)
end
t = { "a", "b", "c", "d" }
-- Iteruje po sekwencji i wypisuje wartości
for i, v in ipairs(t) do
print(v)
end
break, aby przerwać blok pętli for, while lub repeat. Użyj return, aby zwrócić wartość z funkcji lub zakończyć jej wykonywanie i wrócić do wywołującego. break lub return mogą występować tylko jako ostatnia instrukcja bloku.
a = 1
while true do
a = a + 1
if a >= 100 then
break
end
end
function my_add(a, b)
return a + b
end
print(my_add(10, 12)) --> 22
Wszystkie zmienne, które deklarujesz, są domyślnie globalne, co oznacza, że są dostępne we wszystkich częściach kontekstu uruchomieniowego Lua. Możesz wyraźnie zadeklarować zmienne jako local, co oznacza, że zmienna istnieje tylko w bieżącym zakresie (ang. scope).
Każdy plik źródłowy Lua definiuje osobny zakres. Lokalne deklaracje na najwyższym poziomie w pliku oznaczają, że zmienna jest lokalna w skrypcie Lua. Każda funkcja tworzy inny zagnieżdżony zakres, a każdy blok struktury sterującej tworzy dodatkowe zakresy. Możesz wyraźnie tworzyć zakresy za pomocą słów kluczowych do i end. Lua działa w zakresie leksykalnym, co oznacza, że zakres ma pełny dostęp do lokalnych zmiennych z otaczającego zakresu. Należy zauważyć, że zmienne lokalne muszą być zadeklarowane przed ich użyciem.
function my_func(a, b)
-- 'a' i 'b' są lokalne w tej funkcji i dostępne w jej zakresie
do
local x = 1
end
print(x) --> nil. 'x' nie jest dostępne poza zakresem do-end
print(foo) --> nil. 'foo' jest zadeklarowane po 'my_func'
print(foo_global) --> "value 2", ponieważ jest globalna
end
local foo = "value 1"
foo_global = "value 2"
print(foo) --> "value 1". 'foo' jest dostępne w najwyższym zakresie po deklaracji.
Należy zauważyć, że jeśli deklarujesz funkcje jako local w pliku skryptu (co jest ogólnie dobrym pomysłem), musisz uważać na kolejność kodu. Możesz użyć deklaracji wstępnej, jeśli masz funkcje, które nawzajem się wywołują.
local func2 -- Wstępna deklaracja 'func2'
local function func1(a)
print("func1")
func2(a)
end
function func2(a) -- lub func2 = function(a)
print("func2")
if a < 10 then
func1(a + 1)
end
end
function init(self)
func1(1)
end
Jeśli napiszesz funkcję zamkniętą w innej funkcji, ma ona także pełen dostęp do lokalnych zmiennych z otaczającej funkcji. To jest bardzo potężna konstrukcja.
function create_counter(x)
-- 'x' to zmienna lokalna w 'create_counter'
return function()
x = x + 1
return x
end
end
count1 = create_counter(10)
count2 = create_counter(20)
print(count1()) --> 11
print(count2()) --> 21
print(count1()) --> 12
Lokalne zmienne zadeklarowane w bloku zasłonią zmienne o tej samej nazwie w otaczającym bloku.
my_global = "global"
print(my_global) -->"global"
local v = "local"
print(v) --> "local"
local function test(v)
print(v)
end
function init(self)
v = "apple"
print(v) --> "apple"
test("banana") --> "banana"
end
Funkcje wykonują się od początku do końca i nie ma sposobu, aby zatrzymać je w połowie. Korutyny (ang. coroutines) umożliwiają to, co może być bardzo wygodne w niektórych przypadkach. Załóżmy, że chcemy stworzyć bardzo konkretną animację klatka po klatce, w której przesuwamy obiekt gry z pozycji y 0 do określonych pozycji y od klatki 1 do klatki 5. Moglibyśmy rozwiązać to za pomocą licznika w funkcji update() (patrz poniżej) i listy pozycji. Jednak z użyciem korutyny otrzymujemy bardzo czystą implementację, którą łatwo rozbudować i utrzymywać. Cały stan jest zawarty w samej korutynie.
Gdy korutyna jest zawieszona, zwraca kontrolę do wywołującego, ale pamięta swój punkt wykonania, więc może kontynuować od tego momentu później.
-- To nasza korutyna
local function sequence(self)
coroutine.yield(120)
coroutine.yield(320)
coroutine.yield(510)
coroutine.yield(240)
return 440 -- zwraca wartość końcową
end
function init(self)
self.co = coroutine.create(sequence) -- Tworzy korutynę. 'self.co' to obiekt wątku
go.set_position(vmath.vector3(100, 0, 0)) -- Ustawia pozycję początkową
end
function update(self, dt)
local status, y_pos = coroutine.resume(self.co, self) -- Kontynuuje wykonywanie korutyny.
if status then
-- Jeśli korutyna nie jest jeszcze zakończona, używa wartości zwróconej przez nią jako nowej pozycji
go.set_position(vmath.vector3(100, y_pos, 0))
end
end
Wszystkie deklarowane zmienne są domyślnie globalne, co oznacza, że są dostępne we wszystkich częściach kontekstu uruchomieniowego Lua (ang. Lua runtime context). W pliku game.project znajduje się opcja shared_state, która steruje tym zachowaniem. Jeśli jest włączona, wszystkie skrypty, skrypty GUI i skrypt renderowania są wykonywane w tym samym kontekście Lua, a zmienne globalne są widoczne wszędzie. Jeśli jest wyłączona, silnik wykonuje skrypty, skrypty GUI i skrypt renderowania w osobnych kontekstach.

Defold pozwala na użycie tego samego pliku skryptu w kilku osobnych komponentach obiektu gry. Wszystkie zmienne zadeklarowane lokalnie są udostępniane między komponentami, które używają tego samego pliku skryptu.
-- 'my_global_value' będzie dostępna we wszystkich skryptach, skryptach GUI, skrypcie renderowania i modułach (plikach Lua)
my_global_value = "global scope"
-- ta wartość będzie współdzielona między wszystkimi instancjami komponentu, które używają tego konkretnego pliku skryptu
local script_value = "script scope"
function init(self, dt)
-- Ta wartość będzie dostępna w bieżącej instancji komponentu skryptu
self.foo = "self scope"
-- ta wartość będzie dostępna wewnątrz funkcji init() i po jej deklaracji
local local_foo = "local scope"
print(local_foo)
end
function update(self, dt)
print(self.foo)
print(my_global_value)
print(script_value)
print(local_foo) -- wypisze nil, ponieważ local_foo jest widoczne tylko w init()
end
W grach o wysokiej wydajności, które mają działać płynnie w 60 FPS, niewielkie błędy wydajności mogą mieć duży wpływ na doświadczenie. Istnieją pewne ogólne rzeczy do rozważenia, a także niektóre, które na pierwszy rzut oka mogą się nie wydawać problematyczne.
Zacznijmy od prostych rzeczy. Zawsze warto jest pisać prosty kod, który nie zawiera zbędnych pętli. Czasami konieczne jest iterowanie przez listy rzeczy, ale należy być ostrożnym, jeśli lista jest dosyć duża. Poniższy przykład działa w nieco ponad 1 milisekundę na dość dobrym laptopie, co może mieć ogromne znaczenie, jeśli każda klatka trwa tylko 16 milisekund (przy 60 FPS), a silnik, skrypt renderowania, symulacja fizyki i inne czynniki już pochłaniają część tego czasu.
local t = socket.gettime()
local table = {}
for i=1,2000 do
table[i] = vmath.vector3(i, i, i)
end
print((socket.gettime() - t) * 1000)
-- DEBUG:SCRIPT: 0.40388
Aby sprawdzić wydajność wątpliwego kodu, można użyć wartości zwracanej przez socket.gettime() (liczba sekund od tzw. epoki systemowej).
Gromadzenie śmieci (ang. garbage collection) w Lua działa domyślnie w tle i zwalnia pamięć, którą alokował runtime Lua. Gromadzenie dużej ilości śmieci może być czasochłonnym zadaniem, dlatego warto ograniczać liczbę obiektów, które trzeba będzie zniszczyć:
local v = 42).local s = "some_string" stworzy nowy obiekt i przypisze go do s. Zmienna lokalna s sama w sobie nie generuje śmieci, ale obiekt ciągu tak.{ ... }), tworzona jest nowa tabela.function () ... end, a nie wywołanie zdefiniowanej funkcji)function(v, ...) end) tworzą tabelę dla wielokropka za każdym razem, gdy funkcja jest wywoływana (w Lua przed wersją 5.2 lub jeśli nie używasz LuaJIT).dofile() i dostring()Istnieją sytuacje, w których można uniknąć tworzenia nowych obiektów i zamiast tego ponownie używać tych już istniejących. Na przykład, na końcu każdej funkcji update() można znaleźć:
-- Resetuj prędkość
self.velocity = vmath.vector3()
Łatwo jest zapomnieć, że każde wywołanie vmath.vector3() tworzy nowy obiekt. Sprawdźmy, ile pamięci zajmuje jeden obiekt vector3:
print(collectgarbage("count") * 1024) -- 88634
local v = vmath.vector3()
print(collectgarbage("count") * 1024) -- 88704. Razem przypisano 70 bajtów
Między wywołaniami collectgarbage() przydzielono 70 bajtów, ale obejmuje to alokacje większe niż obiekt vector3. Każde wyświetlenie wyniku z collectgarbage() generuje ciąg, co samo w sobie dodaje 22 bajty śmieci:
print(collectgarbage("count") * 1024) -- 88611
print(collectgarbage("count") * 1024) -- 88633. Przydzielono 22 bajty
Dlatego vector3 zajmuje 70-22 = 48 bajtów. To nie jest wiele, ale jeśli tworzysz jeden obiekt w każdej klatce w grze o 60 FPS, nagle masz 2,8 kB śmieci na sekundę. Z 360 komponentami skryptowymi, które każdy tworzą jeden vector3 co klatka, otrzymujemy 1 MB śmieci generowanych na sekundę. Te liczby mogą bardzo szybko się zwiększać. Gdy runtime Lua automatycznie zbiera śmieci, może to zabrać wiele cennych milisekund, zwłaszcza na platformach mobilnych.
Jednym ze sposobów unikania alokacji jest stworzenie vector3 i pracowanie dalej na tym samym obiekcie. Na przykład, aby zresetować vector3, można użyć następującej konstrukcji:
-- Zamiast robić self.velocity = vmath.vector3(), co tworzy nowy obiekt
-- zerujemy składowe istniejącego obiektu wektora prędkości
self.velocity.x = 0
self.velocity.y = 0
self.velocity.z = 0
Domyślna konfiguracja gromadzenia śmieci może nie być optymalna w przypadku aplikacji o dużym nacisku na czas. Jeśli widzisz szarpanie w grze lub aplikacji, warto dostosować sposób gromadzenia śmieci w Lua za pomocą funkcji collectgarbage(). Możesz na przykład uruchamiać zbieracz przez krótki czas w każdej klatce z niską wartością step. Aby dowiedzieć się, ile pamięci zużywa twoja gra lub aplikacja, możesz wydrukować aktualną liczbę bajtów śmieci za pomocą:
print(collectgarbage("count") * 1024)
Jednym z ważnych pytań projektowych jest to, jak strukturyzować kod dla współdzielonych zachowań. Można przyjąć kilka różnych podejść.

Nawet jeśli kod modułu może bezpośrednio modyfikować wnętrze obiektu gry przez przekazanie self do funkcji modułu, zdecydowanie tego odradzamy, bo prowadzi to do bardzo silnego sprzężenia.

go.property(), wskazujący obiekt docelowy.

Zaletą tego rozwiązania jest to, że można wstawić taki obiekt do kolekcji zawierającej obiekt docelowy. Nie jest potrzebny żaden dodatkowy kod.
W sytuacjach, w których trzeba zarządzać dużą liczbą obiektów gry, to rozwiązanie nie jest zalecane, ponieważ obiekt zachowania jest kopiowany dla każdej instancji, a każdy z nich zajmuje pamięć.